سه شنبه ۲۴ مهر ۱۳۹۷
سرویس : یادداشت
زمان : ۱۳۹۶/۵/۳۱ - ۱۳:۵۱
شناسه خبر: ۴۲۸۴۹۵
 
یادداشت/ پاسداشت روز ازدواج
عاملی که به زندگی زناشویی استحکام می‌بخشد
بخشی از رعایت حقوق زنان در حوزه مسائل شرعی و فقهی است و قسمت عمده آن به مسأله‌ای باز می‌گردد که رعایت آن باعث دوام و استحکام خانواده و زندگی زناشویی می‌شود.

سعید شیری

رعایت حق و حقوق همسر یکی از مهم‌ترین موضوعات دین اسلام است که در روایات اهل‌بیت(ع) ابعاد مختلف آن برای شیعیان تبیین شده است. دلیل این مقدار اهمیت به خاطر جایگاه والای خانواده در نظام الهی و نظامات اجتماعی است. زیرا هر اندازه محیط خانواده سالم باشد و تربیت‌های صحیح در آن جریان یابد، افراد به زیبایی تربیت می‌شوند و به دنبال آن، جامعه نیز رو به اصلاح خواهد رفت و در این بین زن نقش مهمی در امور تربیتی فرزندان بر عهده دارد.

 اما در دسته‌بندی حقوق مردان نسبت به زنان می‌توان آنها را به دو گروه فقهی و اخلاقی تقسیم‌بندی کرد. در دسته‌بندی احکام فقهی دسته‌ای از آن‌ها ناظر بر حقوق زن در خانواده مانند «حضانت، مَهر و نفقه» تعلق می‌گیرد که در ذیل به بخشی از احکام آن اشاره می‌شود.

برخی از فقها در تعریف «حضانت» چنین گفته‌اند: «حضانت عبارت است از ولایت و سلطنت بر تربیت طفل و متعلقات آن از قبیل نگهداری کودک، گذاشتن آن در بستر، سرمه کشیدن، پاکیزه نگه داشتن، شستن جامه‌های او و مانند آن». فقها در تعریف حضانت از کلمه تربیت استفاده کرده‌اند که ناظر به دو جنبه روحی و جسمی، مادی و معنوی است؛ یعنی حضانت اختصاص به پرورش جسمی ندارد؛ از این رو در حقوق اسلام شخصی که حضانت طفل به او سپرده می‌شود، باید آزاد، مسلمان (در صورتی که خود طفل مسلمان باشد) و امین باشد. از همین رو برخی از فقهای امامیه گفته‌اند: «مادری که عهده‌دار حضانت است، نمی‌تواند طفل را از شهر به روستا ببرد، زیرا تعلیم و تربیت کودک در شهر بهتر از روستا تأمین می‌شود».   (الشهید ثانی، شرح اللمعة، ج5، ص457)

«نفقه»، چیزی است که زن به طور متعارف برای گذران زندگی خود به آن نیاز دارد. خوراک، پوشاک، مسکن، اثاث خانه از  اموری است که شامل نفقه واجب می‌‏شود و شوهر از نظر شرعی مکلف است برای همسرش فراهم کند. در وجوب پرداخت نفقه حریز می‏‌گوید به امام صادق(علیه السلام) عرض کردم کسی که نفقه‌‏اش بر من لازم است و (در صورت نپرداختن) بر آن مجبور می‌‏شوم، کیست؟ آن حضرت فرمود:الْوالِدانِ وَ الْوَلَدُ وَ الزَّوْجَةُ؛ پدر و مادر، فرزند و همسر. (خصال، ج1، ص248) بر اساس این روایت موضوع نفقه چیزی نیست که مختص به زن باشد بلکه در شرایطی که در کتب فقهی به آنها اشاره شده است، به پدر و مادر و فرزند هم تعلق می‌گیرد.

ابراز محبت عامل استحکام خانواده
همان طور که مطرح شد، بخشی از حقوق زنان در حوزه مسائل شرعی و فقهی است و قسمت عمده آن به مباحث اخلاقی و رفتاری تعلق می‌گیرد، زیرا آنچه که باعث دوام و استحکام خانواده و زندگی زناشویی می‌شود، رعایت اخلاق و ابراز محبت است. لذا اگر قرار بود صرفاً فقهیات پایه زندگی زناشویی را تشکیل دهد و اخلاقیات در آن کمر‌نگ‌تر جلوه کند، چه بسا دوام این زندگی کم شود. زیرا مسائل شرعی، احکام و قوانینی خشک و جمود هستند که برای ایجاد ارتباط سالم بین افراد وضع شده‌اند. از این رو ضمن اینکه باید به فقهیات بسیار بها داد و آنها را ارج نهاد، بیشتر باید با اخلاق و محبت و رحمت برخورد کرد. در واقع می‌توان گفت فقهیات و اخلاقیات لازم و ملزوم یکدیگرند. به عنوان نمونه اگر در احکام شرعی و قانونی اسلام پختن غذا برای مرد، جزو تکالیف زن محسوب نمی‌شود، اما قاعده اخلاقی ایجاب می‌کند زنان این امکان را برای همسران خود فراهم کنند. بروز این نوع اخلاقیات از سوی همسران زمینه‌های محبت را بیشتر فراهم می‌کند و باعث استحکام پایه‌های زندگی می‌شود.

شاخصه خداوند در روابط بین همسران
جالب اینکه خداوند در قرآن از بین شاخصه‌های متعددی که در روابط زناشویی وجود دارد، ویژگی مودت و رحمت را معرفی می‌کند و می‌فرماید: «وَ مِنْ آَيَاتِهِ أَنْ خَلَقَ لَكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ أَزْوَاجًا لِتَسْكُنُوا إِلَيْهَا وَجَعَلَ بَيْنَكُمْ مَوَدَّةً وَرَحْمَةً؛ از آیاتش این است که از خودتان زوج‌هایی خلق کرد تا با آن آرامش یابید و بین شما مودت و رحمت قرار داد» (روم21) از این جهت می‌بینیم خداوند به صورت تکوینی روابط زناشویی را بر اساس مودت و رحمت شکل داده است و هر اندازه به این فرمول و قانون الهی بیشتر عمل شود، ثمرات و برکات بیشتری به همراه خواهد داشت.

اما نگاه اخلاق‌مدارانه و محبّانه به زندگی زناشویی در کنار رعایت حقوق زنان از چند جهت به زندگی استحکام می‌دهد:
اول اینکه مردان باید به این نکته توجه داشته باشند تا زمانی که همسرشان خارج از وظایف و احکام حقوقی خود در منزل کار و تلاش می‌کنند، باید آن را به حساب رفتار محبانه و اخلاق‌مدارانه همسرشان بگذارند و توقعات خود را کم کنند تا دچار ظلم و تعدی نشوند. زیرا مجبور کردن زنان به اعمالی که خداوند آن را از دایره وظایف آنان خارج دانسته است، نوعی تعدی به احکام الهی و ظلم به همسر محسوب می‌شود و عواقب شوم و اثر وضعی منفی در زندگی فرد خواهد داشت.

دوم اینکه این نوع نگاه مردان را وادار می‌کند حق و حقوق و اجر زنان را در قالب نفقه به همسر خود پرداخت کنند که این سنت حسنه‌ای است که متأسفانه اکنون مغفول واقع شده است. لذا عده‌ای از مردان به دیده ابزار به زن نگاه می‌کنند که این موضوع با تکریم همسر در تعارض قرار دارد. پیامبر گرامی اسلام(ص) در اهمیت رفتار مناسب در قبال همسر فرمود: «بهترین شما مردى است‏ که با همسرش به خوبى رفتار کند و من از همه شما نسبت ‏به همسرم‏ خوشرفتارتر هستم.» (وسائل ج 14 ص 122) و حضرت زهرا(س) فرمود: «بهترین شما کسی است که در برخورد با مردم نرم‌تر و مهربان‌تر باشد و ارزشمندترین مردم کسانی هستند که با همسران‌شان مهربان و بخشنده‌اند.» (دلائل الامامه، ج ‌7، ص225)

سوم اینکه از آنجایی که خداوند متعال و اهل‌بیت عصمت و طهارت(ع) بر محبت‌ورزی و رعایت اخلاق در روابط زناشویی تأکید دارند، زنان در زندگی زناشویی همواره با همین فرمول رفتار کنند و توقعات‌ خود را از همسر کاهش دهند تا جایی که مرد خانواده از او راضی و خوشنود شود که سعادت و خوشبختی در گروی همین امر است. رسول گرامی اسلام(ص) فرمود: «هر زنی که بمیرد و شوهرش از او راضی باشد به بهشت می‌رود.» (نهج‌الفصاحه، ح1022)

انتهای‌پیام/

ارسال به شبکه های اجتماعی
نظرات
نام :
ایمیل:(اختیاری)
متن نظر:
لطفا مقدار عبارت
را در باکس روبرو وارد کنید:
ارسال
نظرات دریافتی

آخرین اخبار

۱۳۹۷/۵/۹ - ۰۹:۳۶
دلنوشته سرلشکر جعفری/ همگان منتظرتصمیمات انقلابی رئیس جمهور هستند
فرمانده کل سپاه طی دلنوشته ای خطاب به رئیس جمهور تاکید کرد: همگان منتظر تصمیمات انقلابی رئیس جمهور منتخبشان هستند تا از این درگاه نور امیدی به دلهای با ایمانشان بتابد.
۱۳۹۷/۵/۸ - ۱۱:۱۰
دستگاه‌های قضایی با مفسدان اقتصادی برخورد انقلابی کنند/ مردم به عنوان مهمترین سرمایه انقلاب و نظام، از دستگاه قضایی پشتیبانی می‌کنند
سردار غیب‌پرور گفت: مردم خواستار برخورد قاطع و انقلابی مسئولان کشور با مفسدان اقتصادی هستند و قطعاً از اقدامات انقلابی مسئولان و دستگاه‌ قضایی حمایت می‌کنند.
۱۳۹۷/۵/۶ - ۰۶:۵۹
خسارت یک میلیاردی باران به شبکه برق رسانی سرباز و سراوان/سه کودک در سیلاب جنوب استان غرق شدند/ذخیره سازی 7میلیون متر مکعبی آب پشت سدهای سیستان و بلوچستان/چاه های استان جانی دوباره گرفت
بارش باران که از 25تیرماه در شهرستان های جنوبی سیستان و بلوچستان آغاز شده و همچنان به صورت پراکنده تداوم دارد، باعث طراوت طبیعت این مناطق شد و غبار را از چهره این استان شست.
۱۳۹۷/۵/۶ - ۰۵:۲۳
مدیریت حاشیه‌نشینی بدون حل مشکل مهاجرت ممکن نیست/ ایجاد اشتغال پایدار حلال مشکلات استان/اشتغال پایدار زمینه ساز تامین امنیت است/ تامین امنیت، پیش فاکتور حل مشکلات روستاییان
سرپرست پیشگیری های امنیتی و وضعی دادگستری کل استان سیستان و بلوچستان گفت: مسئولان باید از نزدیک با مشکلات روستائیان و حاشیه نشینان مناطق مختلف استان آشنا شوند و این مهم نیز تنها با حضور در جمع آنان می...
۱۳۹۷/۵/۶ - ۰۵:۰۵
کورین نقطه طلاقی شهادت و ذلت/حافظان امنیت تا ابد زنده و جاویدهستند/حفاظت از میهن وظیفه هر ایرانی است
علمای اهل سنت سیستان و بلوچستان با تبریک و تسلیت شهادت دو تن از حافظان امنیت در منطقه کورین، گفتند: امنت امروز حاصل جان فشانی و گذشت غیور مردان و فرزندان پاک انقلاب است و همه باید برای حفظ این امنیت ت...
۱۳۹۷/۵/۵ - ۲۰:۱۷
شهادت یک مرزبان در مرز جکیگور + تصویر
شهید مجتبی عارفی از پرسنل هنگ مرزی جکیگور حین خدمت‌رسانی به مرزبانان و پاسداری از مرز‌های جمهوری اسلامی ایران در هنگ مرزی جکیگور آسمانی شد.
۱۳۹۷/۵/۳ - ۰۶:۳۲
فعالیت گروهک های معاند و حمل سلاح های غیرمجاز بزرگترین مشکل منطقه/بازگشایی گذرگاه های مرزی نقش مهمی در بهبود معیشت و افزایش امنیت دارد/راهکارهای پیشگیرانه باید در کنار موارد تنبیهی به کارگیری شود
دادستان شهرستان سرباز گفت: استفاده از ظرفیت گذرگاه های مرزی میتوان نقش مهمی در بهبود معیشت مردم داشته باشد و جلوی پیوستن جوانان این منطقه به گروهک های معاند را سد کند.
۱۳۹۷/۵/۳ - ۰۶:۲۰
حفظ حجاب بهترین راه برای پیشگیری از آسیب های اجتماعی/عفاف و حیا، تنها مختص زنان نیست/ ترویج بی حجابی از مهمترین نقشه های استکبار جهانی است
معاون فرهنگی دادگستری کل استان سیستان و بلوچستان گفت: حجاب و عفاف بهترین راه برای دوری از گناه و حفظ خانواده ها از آسیب های اجتماعی است و تضمین کننده امنیت روانی جامعه می‌باشد.
۱۳۹۷/۵/۲ - ۰۹:۰۰
لزوم آسفالت 700 کیلومتر از راه‌های روستایی
سرپرست فرمانداری شهرستان سرباز گفت: 700 کیلومتر از راه‌های روستایی این شهرستان نیازمند تخصیص اعتبار، زیرسازی و آسفالت هستند.
۱۳۹۷/۵/۲ - ۰۸:۲۸
شورای نگهبان چشم بیدار ملت و حافظ نظام اسلامی/شورای نگهبان نمادی از مردم سالاری دینی است
نماینده مردم سیستان و بلوچستان در مجلس خبرگان رهبری گفت: جایگاه ویژه شورای نگهبان موجب شده تا به عنوان بهترین نگهبان در برابر نقشه های دشمنان عمل کرده و نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران را از آسیب های دا...
بیشتر

پربننده ترین ها

پر بحث ترینها